Ik sta in een donkere kamer. Naast mij staat Albert Einstein. Mijn hart bonst in mijn keel en ik ben doodsbang. Vlammen slaan omhoog richting het plafond.
Gaan we nu dood? Ik ben nog maar een jongen en mijn leven is heel gewoon. Elke ochtend ga ik naar school en zit ik in dezelfde klas als altijd. Op een dag vertelt onze meester dat we een stage moeten doen vanuit school.
Iedereen begint meteen te praten. Veel kinderen hebben al een uitgesproken idee. Ik zit er stil bij. Ik voel een druk in mijn buik.
Ik weet niet waar ik naartoe moet. Die middag ga ik naar huis. Ik zit aan de keukentafel. Mijn ouders zijn er.
Ik vertel hun over de stage. Ze luisteren rustig. Ze vragen waar ik hem wil doen. Ik weet het niet.
Ik heb geen idee. Mijn vader stelt voor dat ik bij zijn bedrijf ga werken. Maar daar heb ik geen zin in. Ik wil niets gewoons doen.
Dan zeg ik iets dat zelfs voor mij vreemd klinkt. Het komt als een schok bij me binnen. Ik zeg dat ik een brief naar Albert Einstein wil schrijven. Mijn moeder glimlacht.
Mijn vader ook. Ze zeggen dat ze het een goed idee vinden. Maar ik zie het in hun ogen: ze geloven er niet echt in. Ze bedoelen het goed.
Ze willen me geen pijn doen. Toch voel ik me klein. Later zit ik alleen op mijn kamer. Het is stil.
Het raam staat open. Ik denk er meer over na. De naam Albert Einstein blijft door mijn hoofd spoken. Hij voelt groot.
Hij voelt ver weg. Het idee is vreemd. Toch laat het me niet los. Ik pak een vel papier.
Ik pak een pen. Ik begin te schrijven. Mijn handschrift is slecht. Mijn zinnen zijn simpel.
Ik schrijf dat ik een stage nodig heb. Ik schrijf dat ik nieuwsgierig ben. Ik schrijf dat ik wil leren. Ik schrijf dat ik om hulp vraag.
Terwijl ik schrijf, lach ik zachtjes. Niemand zal antwoorden. Dat weet ik. Ik vouw de brief op.
Ik stop hem in een envelop. Ik loop naar de deur en gooi de brief in de brievenbus. Daarna denk ik er niet meer aan. De dagen gaan voorbij.
School houdt me bezig. Mijn leven blijft simpel. De weken gaan voorbij. Dan verschijnt er op een ochtend een oude envelop in de brievenbus.
Hij ziet er vreemd uit. Mijn naam staat er scheef opgeschreven. Mijn hart begint sneller te kloppen. Ik open hem.
Ik zie een onduidelijk handschrift. Ik lees langzaam. Aan het einde lees ik de naam: Albert Einstein. Ik lees de brief verschillende keren.
Ik kan het niet geloven. Hij heeft mijn stage aanvaard. Ik houd het papier vast. Mijn handen trillen.
Ik zeg geen woord. Ik verberg de brief in mijn tas. De volgende ochtend ga ik naar school. De klas zit vol.
De meester staat vooraan. Ze zegt dat iedereen vandaag moet vertellen waar hij zijn stage doet. Een voor een steken de leerlingen hun hand op. De een zegt dat hij naar een bakkerij gaat.
Een ander zegt dat hij naar een kantoor gaat. Een derde gaat naar de werkplaats van zijn oom. Alles klinkt normaal. Alles klinkt veilig.
Ik zit er stil bij. Mijn hart bonst. Nu is het mijn beurt. Iedereen kijkt naar me.
De meester knikt. Mijn keel voelt droog. Ik denk aan de brief in mijn tas. Ik hef langzaam mijn hoofd op.
Ik vertel dat ik stage ga lopen bij Albert Einstein. Even is het stil in de klas. Dan barst iemand in lachen uit. Een ander kind doet mee.
Iemand roept iets. Opeens lachen er veel kinderen. De stemmen worden luider. Stoelen schuiven.
Ik zit daar, terwijl mijn gezicht rood wordt. Mijn hart klopt snel. Ik wil iets zeggen, maar mijn stem slaat over. Iemand zegt dat het een grap is.
Iemand zegt dat ik lieg. Iemand vraagt of ik droom. De meester vraagt om stilte. Even is het stil.
Dan wordt het weer lawaaierig. Ze roept opnieuw om stilte. Nu schreeuwt ze. Stilte.
De kamer wordt stil. Iedereen kijkt naar voren. Ze kijkt naar mij. Haar blik is ernstig.
Ze vraagt of het waar is. Ik sta langzaam op. Mijn benen voelen zwak. Mijn handen trillen.
Ik reik naar mijn tas. De brief zit erin. Het papier is oud. Ik pak hem vast.
Ik loop naar voren. Iedereen kijkt naar me. Ik leg de brief op de tafel. De meester pakt hem op.
Ze leest langzaam. Haar voorhoofd fronst. Ze leest de naam: Albert Einstein. Ze leest verder.
Ze zegt geen woord. De kamer is stil. Niemand lacht meer. Ze heft haar hoofd op.
Ze kijkt naar mij. Dan kijkt ze naar de klas. Ze zegt dat het echt is. Sommige kinderen blijven stil.
Sommigen kijken weg. Sommigen kijken naar mij. Iemand fluistert zachtjes: Wauw. Iemand vraagt hoe dat mogelijk is.
Ik sta daar en adem moeilijk. Ik weet niet wat ik voel. Er is vreugde en er is ook angst. De les gaat verder, maar niets is meer normaal.
Ik hoor de woorden niet. Ik zie gezichten. Sommige zijn hard, sommige nieuwsgierig, sommige lijken vriendelijk. Ik ga terug naar mijn plaats.
Mijn hoofd zit vol gedachten. Na school ga ik naar buiten. De lucht voelt anders. Er lopen kinderen langs me.
Twee lachen en zeggen iets gemeens. Ik hoor mijn naam. Ik loop sneller. Dan komt iemand naast me lopen.
Hij zegt dat het geweldig is. Hij zegt dat hij me gelooft. Dat voelt goed. Een ander kind vraagt naar de brief.
Ik zeg niets. Ik loop verder. Onderweg naar huis denk ik veel na. Aan de klas.
Aan het lachen. Aan het moment waarop het stil werd. Thuis is het rustig. Ik ga de keuken binnen.
Mijn ouders zijn er. Ik ga zitten. Ik zeg dat er iets is gebeurd vandaag. Mijn stem is zacht.
Ik haal de brief uit mijn tas en leg hem op tafel. Mijn moeder leest eerst. Haar mond valt open. Ze zegt niets.
Dan leest mijn vader. Hij gaat langzaam zitten. Hij kijkt naar mij. Dan kijkt hij weer naar de brief.
Ze zijn sprakeloos. Ze vragen of het een grap is. Ik schud mijn hoofd. Ik vertel over de klas.
Over het lachen. Over de stilte. Over de meester. Mijn ouders luisteren.
Ze zeggen niets. Dan zegt mijn moeder dat ze trots is. Mijn vader knikt. Zijn ogen worden vochtig.
We zitten stil. Dan stelt mijn vader een vraag. Zijn stem is kalm. Hij vraagt waar ik naartoe moet.
Hij vraagt om het adres. Ik pak de brief. Ik lees hem opnieuw. Er staat geen plaats.
Geen straat. Geen stad. Alleen de naam. Alleen de uitnodiging.
Mijn hart bonst weer. Hoe moet ik weten waar ik naartoe moet? Die avond ga ik vroeg naar bed. Mijn lichaam is moe.
Mijn hoofd is wakker. Ik lig in het donker en staar naar het plafond. De brief ligt naast me. Ik denk aan de woorden.
Aan de naam. Aan het ontbrekende adres. Er is geen plaats. Er is geen weg.
Ik blijf me afvragen hoe dit moet werken. Ik draai me om. Ik draai me weer om. Mijn hart is rustig en snel tegelijk.
Opeens worden mijn gedachten stil. En op een gegeven moment val ik in slaap. De volgende ochtend word ik heel vroeg wakker. Het huis is stil.
Ik hoor geen enkel geluid. Even denk ik dat het allemaal een droom was. Dan sta ik op. Ik loop naar het raam.
Het is nog koud buiten. Er staat een auto voor ons huis. Hij is groot. Donker.
Hij past hier niet. Een zijportier staat open. Gewoon open. Mijn hart begint snel te kloppen.
Ik blijf stilstaan. Ik knipper met mijn ogen. De auto staat daar. Ik hoor stappen achter me.
Mijn ouders staan in de hal. Ze kijken ook naar buiten. Niemand zegt iets. De deurbel gaat.
Het geluid is zacht. Ik loop langzaam naar de deur. Ik doe hem open. Er staat een man.
Hij draagt een donkere jas. Hij draagt een hoed. Hij ziet er kalm uit. Zelfverzekerd.
Hij zegt alleen mijn naam. Niet luid. Niet zacht. Precies goed.
Ik knik. Ik pak mijn jas. Mijn moeder kijkt naar me. Mijn vader legt zijn hand op mijn schouder.
Zijn hand is warm. Ik ga naar buiten. De lucht is fris. Ik stap in de auto.
De stoel is zacht. De deur sluit zachtjes. De auto rijdt weg. Niemand praat.
De weg glijdt voorbij. De huizen worden minder. De stad verdwijnt. Velden verschijnen.
Bomen verschijnen. Smalle wegen. De tijd lijkt lang. Ik kijk uit het raam.
Ik zie mist. Ik zie licht. Ik zie schaduw. Ik denk aan school.
Aan het lachen. Aan de brief. Ik vraag me af waar we naartoe gaan. Ik vraag me af wat me te wachten staat.
We rijden lang. Heel lang. Misschien twee uur. Misschien langer.
De auto stopt. We zijn in een dorp. Het is erg klein. Erg stil.
Er zijn maar een paar huizen. Alles ziet er oud uit. Alles lijkt stil te staan. We stoppen voor een werkplaats.
Hij valt niet op. Geen bord. Geen naam. De deur is oud.
Het raam is klein. Ik stap uit. De grond is koud. De lucht ruikt naar olie en metaal.
Naar werk. Naar tijd. Ik hoor een zacht geluid uit de werkplaats. Een gezoem.
Een gekras. Daar sta ik dan. Mijn hart bonst. Ik loop langzaam dichterbij.
Elke stap voelt belangrijk. Een zwak licht verlicht de werkplaats. Warm. Geel.
Het werpt lange schaduwen. Gereedschap ligt overal verspreid. Draden hangen van het plafond. Papier ligt op een tafel.
Overal zie ik sporen van werk. In de verte zie ik iemand. Met zijn rug naar me toe. Voorovergebogen.
Hij beweegt langzaam. Een warrige hoofd zichtbaar. Zijn haar steekt alle kanten op. De persoon buigt over iets heen.
Ik kan het niet zien. Ik hoor zachte ademhaling. Ik hoor een lage mompel. Ik blijf staan.
Ik houd mijn adem in. Ik wil niets verstoren. Ik voel angst. Ik voel nieuwsgierigheid.
Ik voel iets nieuws. De tijd staat stil. Ik weet niet hoe lang ik daar sta. De seconden voelen als minuten.
Dan beweegt de persoon zich iets. Er wordt gereedschap neergelegd. Er ritselt papier. Het licht flikkert even.
Mijn hart klopt sneller. Ik denk aan de brief. Ik denk aan de weg hierheen. Ik geloof dat ik hier echt ben.
Ik vraag me af of ik iets moet zeggen. Ik vraag me af of ik moet wachten. Ik blijf stil. Ik adem langzaam.
De geur wordt sterker. Het gemompel wordt zachter. De gestalte houdt zijn rug naar me toe. Ik zie de gebogen rug.
Ik zie de rustige bewegingen. Ik voel respect. Ik voel me klein. Ik weet dat er iets gaat beginnen.
Ik weet niet wat. Opeens voel ik een hand op mijn schouder. Ik schrik. Mijn hart springt op.
Ik draai me snel om. De chauffeur staat achter me. Hij glimlacht rustig. Zijn hand rust even op mijn schouder.
Dan laat hij los. Hij kijkt langs me heen naar de werkplaats en zegt zacht: Albert, je stagiair is er. Ik draai me om. De persoon in de werkplaats stopt.
Het werk stopt. Zijn gebogen rug komt langzaam overeind. Heel langzaam. Zijn warrige hoofd beweegt.
Dan draait hij zich volledig om. Nu zie ik zijn gezicht. Hij is oud. Hij is vermoeid.
Maar zijn ogen zijn helder. Ze lijken scherp. Albert Einstein kijkt naar me. Hij zegt niets.
Hij glimlacht lichtjes. Dan zet hij een kleine stap naar me toe. Nog een. Hij staat voor me.
Hij kijkt naar me alsof hij geen haast heeft. Dan zegt hij zacht: Dus je bent gekomen. Zijn stem is zacht. Ik slik.
Ik knik alleen maar. Hij glimlacht opnieuw. Hij zegt: Goed. Niets meer.
Hij steekt zijn hand naar me uit. Ik pak hem voorzichtig vast. Zijn hand is warm. Ik voel rust.
Hij zegt: Welkom. Ik zeg zacht: Dank u. Mijn stem klinkt vreemd in mijn eigen oren. Hij laat mijn hand los.
Dan werpt hij een blik op de chauffeur. Hij zegt: Dank u. De man knikt. Dan loopt hij rustig naar buiten.
De deur sluit. Nu zijn we alleen. Albert draait zich om en loopt terug naar zijn werkbank. Hij zegt zacht: Kom.
Ik volg hem langzaam. Nu sta ik naast hem. De kamer lijkt kleiner. Warmer.
Ik ruik olie. Ik ruik metaal. Ik hoor een zacht gezoem. Hij wijst naar een stoel en zegt: Ga zitten.
Ik ga zitten. De stoel wiebelt een beetje. Ik blijf stil. Albert buigt zich over zijn werk.
Hij pakt gereedschap op. Dan legt hij het weer terug. Hij denkt na. Lang.
Ik durf bijna niet te ademen. Dan vraag ik zacht: Wat moet ik doen? Hij kijkt naar me. Zijn ogen zijn vriendelijk.
Hij zegt zacht: Eerst alleen maar kijken. Ik knik. Dat kan ik. De tijd gaat langzaam.
Albert werkt. Hij praat niet veel. Soms mompelt hij iets. Ik begrijp niet alles.
Maar ik voel rust. Mijn angst verdwijnt. Na een tijdje kijkt hij weer naar me. Hij vraagt: Heb je vragen?
Ik denk even na. Dan zeg ik eerlijk: Ik weet niet waarom ik hier ben. Hij glimlacht. Een bredere glimlach.
Hij zegt: Dat is goed. Nieuwsgierigheid is het begin. Dan keert hij terug naar zijn werk. Ik zit daar.
Ik kijk. Ik luister. Ik ben stil. En ik weet dat deze dag iets in mij verandert.
Albert werkt verder. Ik zit rustig. De kamer is stil. Ik hoor alleen een zacht gezoem.
Mijn handen liggen op mijn knieën. Ik beweeg niet. Na een tijdje legt Albert zijn gereedschap neer. Hij kijkt naar me.
Zijn blik is kalm. Hij zegt: Je bent heel stil. Ik schrik even. Heb ik iets verkeerd gedaan?
Ik schud mijn hoofd. Ik zeg zacht: Ik wilde niet storen. Albert glimlacht lichtjes. Hij zegt: Stilte stoort niet.
Dan pauzeert hij even. Stilte is nuttig. De woorden blijven in mijn hoofd hangen. Ik denk erover na.
Ik zeg niets. Albert kijkt weer naar de tafel. Dan vraagt hij: Waarom heb je me geschreven? Zijn stem is kalm.
Mijn maag trekt samen. Ik haal diep adem. Ik zeg: Ik moet een stage doen. Dan pauzeer ik even.
En ik ben nieuwsgierig. Ik wacht. Ik verwacht een glimlach. Maar die komt niet.
Albert knikt langzaam. Hij zegt: Nieuwsgierigheid is belangrijker dan kennis. Ik begrijp die zin niet helemaal. Maar hij voelt waar.
Hij wijst naar een stapel papier. Hij zegt: Sorteer dat. Niet perfect. Gewoon bruikbaar.
Ik sta op. Mijn benen voelen zekerder. Ik pak het papier. Mijn handen trillen nog nauwelijks.
Op de pagina’s staan lijnen. Cijfers. Symbolen. Ik begrijp er niets van.
Toch werk ik verder. Papier voor papier. Langzaam. Opeens hoor ik een hard geluid.
Metaal dat tegen metaal slaat. Ik schrik. Mijn hart springt op. Albert is meteen alert.
Hij kijkt opzij. Hij zegt zacht: Kom. Ik volg hem. Nu sta ik naast een machine.
Het is er warm. Het licht flakkert. Ik voel angst. Ik vraag zacht: Is dit gevaarlijk?
Albert buigt zich naar voren. Hij draait ergens aan. Het geluid stopt. De machine zwijgt.
Hij ademt uit. Hij zegt: Nu niet. Ik kijk naar hem. Ik vraag: Wat is dit?
Albert denkt even na. Dan zegt hij: Tijd. Ik frons. Ik herhaal: Tijd.
Hij knikt. Hij zegt: De tijd beslist vaak sneller dan wij. Ik begrijp het niet. Nog niet.
Maar ik voel iets. Deze plek is anders. Dit werk is anders. En mijn aanwezigheid hier is geen toeval.
Ik ga op de kruk zitten. Ik adem rustig. Ik kijk. Ik kijk naar Albert.
Het woord blijft in mijn hoofd hangen. Tijd. Ik begrijp het niet. Het lijkt simpel.
Maar het is zwaar. Ik haal diep adem. Dan vraag ik opnieuw: Wat bedoelt u met tijd? Albert kijkt me rustig aan.
Hij lijkt niet verbaasd. Het lijkt alsof hij deze vraag al vaak heeft gehoord. Hij zegt langzaam: Veel mensen denken dat tijd alleen een klok is. Hij pakt een klein horloge van de tafel.
Het is oud en tikt zacht. Hij zegt: Deze klok toont de tijd. Dan houdt hij het even vast. Maar hij verklaart de tijd niet.
Hij legt het terug. Ik kijk naar het horloge, dan naar hem. Hij vervolgt: De tijd voelt anders. Hij is niet altijd hetzelfde.
Ik frons. Ik wil het begrijpen. Hij zegt: Als je bang bent, voelt een minuut als een hele lange tijd. Ik knik meteen.
Mijn maag trekt even samen. Hij zegt: Als je wacht, gaat de tijd bijna niet vooruit. Ik denk aan school, aan toetsen, aan lange uren. Hij vervolgt: Als je nieuwsgierig bent, vliegt de tijd voorbij.
Ik denk aan vanochtend, aan de autorit, aan de werkplaats. Albert kijkt even uit het raam, dan weer naar mij. Hij zegt: De tijd is niet voor iedereen hetzelfde, en niet voor alles hetzelfde. Ik adem rustig.
Ik vraag: Waarom? Hij denkt even na. Omdat beweging de tijd verandert, zegt hij. En denken ook.
Ik kijk hem vragend aan. Als iets heel snel beweegt, zegt hij, gaat de tijd anders. Ik begrijp er maar weinig van. Maar ik luister aandachtig.
Jouw tijd voelt normaal, zegt hij. Maar voor iets dat snel gaat, voelt hij anders. Hij pauzeert even. Dat is relativiteit, zegt hij zacht.
Het woord is nieuw voor me. Het klinkt groot. Ik zeg niets. Albert wijst naar de machine.
Hier ook, zegt hij. De tijd beslist. Ik kijk naar de kabels. Naar het licht.
En als u het moment mist? vraag ik voorzichtig. Albert wordt serieus. Zijn blik is kalm en vast.
Dan wordt het gevaarlijk, zegt hij. Mijn hart klopt sneller. Ik slik. Niet alles vergeeft de tijd, vervolgt hij.
Soms wacht hij niet. Ik knik langzaam. Ik voel respect. Albert haalt diep adem.
Dan staat hij op. Vandaag alleen kijken, zegt hij zacht. En laat de tijd voorbijgaan. Ik voel opluchting.
Ik knik. Ik ga op de kruk zitten. Ik zit. Ik beweeg niet.
Albert werkt verder. Hij is kalm. Zijn bewegingen zijn langzaam. De machine maakt een zacht gezoem.
Het licht flikkert niet meer. Ik hoor elk geluid. Ik ruik olie en metaal. De tijd voelt nu anders.
Niet snel. Niet langzaam. Hij is er gewoon. En ik vraag me af hoe de tijd morgen zal voelen.
Ik zit op de kruk en kijk. Ik zeg niets. Albert werkt rustig verder. Zijn bewegingen zijn langzaam.
Heel langzaam. Ik denk dat de tijd bijna om is. Dan merk ik iets op. Mijn lichaam is ontspannen.
Mijn hoofd is stil. Ik denk niet meer aan school. Niet aan morgen. Niet aan mezelf.
Ik kijk naar de klok aan de muur. Hij is veranderd. Meer dan ik dacht. Ik knipper.
Het licht in de kamer ziet er anders uit. Warmer. Dieper. Ik ben even verbaasd.
De tijd is voorbijgegaan. Een lange tijd. Ik weet niet hoe. Albert legt gereedschap neer.
Hij kijkt naar me. De tijd is al verstreken, zegt hij zacht. Ik voel een lichte glimlach vanbinnen. Hij had gelijk.
De tijd is snel voorbijgegaan. Op dat moment gaat de deur open. De chauffeur komt binnen. Hij blijft staan.
Hij kijkt naar Albert. Het is tijd, zegt hij zacht. Albert knikt. Goed, zegt hij.
Dan kijkt hij naar mij. Genoeg voor vandaag. Ik sta op. Mijn benen voelen licht.
Mijn hoofd is helder. We gaan naar buiten. De lucht is koud. De lucht is helderder dan ik dacht.
Ik stap in de auto. De deur sluit zacht. De terugrit lijkt korter. Veel korter.
Ik kijk uit het raam. De weg gaat voorbij. Ik denk aan de plek. Aan de kruk.
Aan de woorden over tijd. Thuis brandt er licht. Mijn ouders wachten. Wanneer ik binnenkom, staan ze meteen op.
Hun gezichten tonen opluchting. Mijn moeder zegt: We maakten ons zorgen. Mijn vader zegt: Vertel op. Ik ga zitten.
Ik denk even na. Dan zeg ik de waarheid. We hebben veel over tijd gepraat. Mijn ouders kijken elkaar aan.
Mijn vader vraagt: En verder? Ik haal mijn schouders op. Toen ben ik op een kruk gaan zitten en heb ik gekeken. Stilte.
Mijn moeder fronst. De hele dag? vraagt ze. Ik knik.
Mijn vader lacht kort. Het is geen kwaadaardige lach. Gewoon een aarzelende lach. Hij zegt: Dat klinkt vreemd.
Ik zeg niets meer. Ik glimlach alleen lichtjes. Vanbinnen voelt alles goed. Volle rust.
Ik weet dat zij het niet hoeven te begrijpen. Ik weet dat het precies zo moet zijn. Later ga ik naar bed. Mijn lichaam is moe.
Mijn hoofd is kalm. Ik denk aan morgen. En ik ben blij. De dagen gaan voorbij.
Ze voelen niet meer nieuw. Ze voelen vertrouwd. Ik ken de weg. Ik ken de geur.
Ik ken de plek. Elke ochtend zit ik daar. Ik kijk. Albert werkt.
Of wacht. Of denkt. Soms alles tegelijk. We blijven praten over tijd.
Niet lang. Nooit precies. Maar vaak. Heel vaak.
Op een dag zegt hij: Het juiste moment. Op een andere dag zegt hij: Te vroeg is een fout. En weer een andere keer: Te laat is gevaarlijk. Dat woord blijft in mijn hoofd hangen.
Gevaarlijk. Heel gevaarlijk. Dan kijk ik naar de machine. Hij staat daar rustig.
Maar hij voelt niet rustig. Er lopen kabels doorheen. Overal staan markeringen. Aan de muur hangen klokken.
Meerdere klokken. Geen enkele wijst precies dezelfde tijd aan. Vaak wacht Albert heel lang. Dan beweegt hij plotseling.
Snel. Precies. Slechts een paar seconden. Dan keert de stilte terug.
Ik begin te begrijpen. Niet met woorden. Met gevoel. Deze machine is niet gewoon.
Het is geen gewone technologie. Het is geen gewoon denken. Het heeft met tijd te maken. Met momenten.
Met beweging. Ik zeg het niet hardop. Ik vraag niet. Maar het idee is er.
Het wordt sterker. Het is een tijdmachine. Niet zoals mensen zich voorstellen. Niet luid.
Niet groot. Maar stil. Precies. Gevaarlijk.
Ik zie Albert naar de klokken kijken. Hoe hij wacht. Hoe hij ademt. Hoe hij het moment voelt.
Als hij het verkeerde moment kiest, gebeurt er iets. Dat weet ik. Hij zegt het niet vaak. Maar wanneer hij het zegt, klinkt zijn stem tegelijk kalm en hard.
Dan wordt het heel gevaarlijk, zegt hij een keer. Ik knik. Ik vraag niet waarom. Ik weet dat ik het nog niet hoef te begrijpen.
De tijd gaat elke dag sneller. In de ochtend zit ik op de kruk. En opeens is het avond. De chauffeur komt.
Altijd rustig. Altijd zonder woorden. Thuis wachten mijn ouders. Ze vragen.
Ik antwoord. Altijd op dezelfde manier. We hebben over tijd gepraat. Ik heb gekeken.
Ze glimlachen. Ze aarzelen. Ze begrijpen het niet. Maar dat is goed.
Ik weet wat ik zie. Ik weet wat ik voel. Ik weet dat Albert aan iets werkt dat met de tijd zelf te maken heeft. Niet om hem te beheersen.
Niet om hem te veranderen. Maar om hem te begrijpen. En wanneer ik ‘s nachts in mijn bed lig, denk ik niet meer aan het begin. Ik denk niet meer aan hoe het allemaal begon.
Ik denk aan morgen. Aan de kruk. Aan de machine. Aan de tijd.
En ik weet dat ik daar precies moet zijn. De laatste week begint. Ik voel het meteen. Er hangt iets in de lucht.
De rit is zwaar. De chauffeur is stiller dan normaal. Ik kijk uit het raam. De velden glijden voorbij.
Maar mijn gedachten dwalen af. Ik ga de werkplaats binnen. De geur is er. Olie.
Metaal. Stof. Het licht brandt. Maar Albert is er niet.
Dit is nieuw. Dit klopt niet. Ik blijf staan. Ik hoor niets.
Geen gezoem. Geen stappen. Doodse stilte. Ik loop langzaam naar mijn kruk.
Ik ga zitten. Het hout is koud. Ik leg mijn handen op mijn knieën. Ik wacht.
De tijd gaat langzaam. Heel langzaam. Elke seconde is zwaar. Ik kijk naar de deur.
Er gebeurt niets. Dan gaat de deur plotseling open. Albert komt binnen. Snel.
Haastig. Zijn jas zit scheef. Zijn haar is wild. Zijn gezicht is bleek.
Zijn ogen zijn rood. Het lijkt alsof hij al dagen niet geslapen heeft. Hij stopt even. Hij kijkt naar me.
Zijn blik is anders dan normaal. Dringend. Bezorgd. Hij zegt meteen: Kom met me mee.
Ik sta op. Mijn hart bonst. Hij vraagt: Wil je eindelijk begrijpen waar dit allemaal over gaat? Ik slik.
Ik knik. Hij draait zich om en loopt snel weg. Niet naar de werkbank. Niet naar de kleine machine.
Naar de achterdeur van de werkplaats. Die deur was altijd gesloten. Elke dag. Zonder uitzondering.
Hij opent hem. Warme lucht stroomt naar binnen. Een diep gezoem vult de ruimte. We gaan naar binnen.
De ruimte is groot. Veel groter dan alles wat ik eerder heb gezien. Het plafond is hoog. De muren zijn bedekt met kabels.
Overal hangen klokken. Grote klokken. Kleine klokken. Oude klokken.
Nieuwe klokken. Geen enkele wijst dezelfde tijd aan. En in het midden staat ze. De machine.
Niet klein. Niet stil. Ze is enorm. Drie keer zo groot als de rest.
De platen glanzen. De lichten knipperen langzaam. Er hangt een sfeer van ontzag. Ik kan bijna niet ademen.
Albert stopt. Hij kijkt naar de machine. Lang. Dan kijkt hij naar mij en zegt zacht: Dit is het.
Ik zeg niets. Mijn hoofd is leeg. Hij vervolgt: Ik werk hier al jaren aan. Hij doet een paar stappen naar me toe.
Alles wat je hebt gezien, was slechts voorbereiding. zijn stem wordt sneller. Ik voel angst. Mijn handen trillen.
Hij fluistert: Vandaag kan het moment komen. Ik vraag zo zacht dat ik het zelf nauwelijks hoor: Welk moment? Albert kijkt me recht aan en zegt: Het moment waarop de tijd zich opent. Ik voel kou door mijn lichaam trekken.
Hij vervolgt: Ik geloof dat reizen door de tijd vandaag mogelijk is. Ik doe een stap achteruit. Hij zegt zacht: Als ik het moment mis, sterf ik misschien. Mijn hart bonst.
Hij zegt: Misschien niet alleen ik. Misschien meer. Hij kijkt even naar de machine, dan weer naar mij. Misschien wel de hele aarde.
Ik voel me duizelig. Ik fluister: Stop dan. Albert schudt langzaam zijn hoofd. Ik kan niet, zegt hij.
Hij haalt diep adem. De tijd is groter dan je denkt. Hij is geen instrument. Hij legt zijn hand op de machine.
De tijd regeert het universum. De klokken tikken. Elke klok anders. De ruimte pulseert.
Hij zegt zacht: Als je met de tijd speelt, kun je alles vernietigen. Ik voel diepe angst. Ze drukt op mijn borst. Hij zegt: Maar als niemand het probeert, zal niemand het ooit begrijpen.
Hij kijkt naar me. Zijn blik is kalm. Vastbesloten. En ik moet het doen.
Ik sta daar. Klein. Stil. Vol angst.
En ik weet dat deze dag anders zal eindigen dan alle andere dagen. Opeens beweegt alles heel snel. Heel snel. De lichten van de machine beginnen te branden.
Eerst zwak. Dan fel. Heel fel. De kamer vult zich met licht.
Albert beweegt snel. Zijn kalmte is verdwenen. Zijn ogen zijn wijd open. Zijn stem is luid.
Hij zegt snel: Luister. Je moet de meters in de gaten houden. Ik begrijp er bijna niets van. Mijn hart klopt snel.
Mijn handen zijn koud. Albert wijst naar de hendels. Naar de schakelaars. Naar de meter.
Hij zegt: Als het licht rood wordt, moet je wachten. Hij kijkt me scherp aan. Dan zegt hij: Als het geel wordt, moet je meteen handelen. Ik knik.
Ik ben doodsbang. Albert draait zich om. Hij loopt naar de machine. De grote.
De open. Albert! roep ik met trillende stem. Wat als er iets misgaat?
Hij stopt even. Dan kijkt hij naar me en zegt: Vertrouw op de tijd. Dan stapt hij de machine in. De deur sluit.
Ik houd mijn adem in. Ik ben alleen. De lichten worden feller. De geluiden beginnen te echoën.
Diep. Hoog. De klokken draaien. Niet gelijkmatig.
Nooit gelijkmatig. Een alarmsirene begint te loeien. Mijn hoofd bonst. Ik kijk naar de meters.
Groen. Geel. Groen. Dan ruik ik iets.
Rook. Er springt een vonk. Iets begint te branden. Vlammen slaan omhoog.
Nee, fluister ik. Vanuit de machine hoor ik Alberts stem. Er is iets mis! roept hij.
Mijn lichaam verstijft. Nog tien seconden! roept hij. Ik kijk wild om me heen.
Mijn hoofd is leeg. Ik weet niet wat ik moet doen. De meter springt naar geel. Ik herinner me zijn woorden.
Niet denken. Voelen. Ik steek mijn hand uit naar een hendel. Niet zeker.
Alleen op gevoel. Ik trek hem over. De sirene wordt luider. De vlammen worden groter.
Albert roept: Vijf. Vier. Drie. Het licht valt plotseling uit.
Twee. Ik houd mijn adem in. Eén. Dan is het stil.
Alle lichten gaan uit. Alle geluiden verdwijnen. Geen flikkering. Geen gezoem.
Alleen stilte. Ik sta daar. Mijn benen trillen. Mijn hart bonst.
Ik roep: Albert! Geen antwoord. Ik wacht. Seconden.
Minuten. Niets. Ik voel het gewicht van de tijd. Zwaar.
Heel zwaar. Ik zak op de grond. Ik wacht langer. Mijn angst groeit.
Een uur gaat voorbij. Misschien meer. Ik weet het niet. Mijn handen trillen.
Ik sta langzaam op. Ik loop naar de machine. Mijn stappen zijn langzaam. Voorzichtig.
Ik zeg opnieuw: Albert. Geen antwoord. Met trillende handen open ik de deur. De ruimte in de machine is leeg.
Albert is er niet. Ik staar naar binnen. Mijn hoofd is leeg. Mijn maag trekt samen.
Wat is er in hemelsnaam gebeurd? Ik sta nog steeds voor de open machine. Mijn hoofd is leeg. Mijn maag trekt samen.
Ik voel me misselijk. Mijn benen voelen zwak. Is het gelukt? Is Albert door de tijd gereisd?
Is hij nu ergens anders? Of is hij dood? Veel vragen schieten door mijn hoofd. Veel vragen.
Geen antwoorden. Ik loop langzaam terug naar de werkplaats. Elke stap voelt vreemd. De lucht staat stil.
Stiller dan normaal. Het licht is zoals altijd. Dan zie ik iets. Er staat iemand.
Voorovergebogen. Met zijn rug naar me toe. Precies zoals op de eerste dag. Een gebogen rug.
Een warrig hoofd. Mijn hart stopt. Albert! roep ik luid.
De persoon schrikt. Hij draait zich snel om. Zijn ogen zijn wijd open. Verward.
Wie ben jij? vraagt hij. Hoe ben je hier binnengekomen? Ik staar naar hem.
Mijn wereld stort in. Albert, zeg ik. Ik ben het. Hij kijkt me aandachtig aan.
Ik ken je niet, zegt hij zacht. Mijn adem stokt. Ik ben uw stagiair, zeg ik. Weet u het niet meer?
Albert fronst. Dan schudt hij zijn hoofd. Stagiair? vraagt hij.
De stage begint pas morgen. Hij kijkt naar de deur. Is de chauffeur vandaag gekomen om je op te halen? Ik voel me duizelig.
Vandaag? vraag ik zacht. Ja, zegt hij. Vandaag.
Ik doe een stap achteruit. Ik ben hier al een maand, zeg ik. Albert kijkt me lang aan. Heel lang.
Hij zegt niets. Dan vraagt hij zacht: Ben je net uit de kamer met de gesloten deur gekomen? Ik knik. Mijn stem trilt.
Ik vertel hem alles. Over de grote machine. Over de lichten. Over de sirene.
Over hoe hij naar binnen ging. Over hoe hij verdween. Albert luistert. Rustig.
Zonder me te onderbreken. Wanneer ik klaar ben, is het stil. Dan stromen de tranen. Plotseling.
Zacht. Echt. Hij gaat zitten. Hij legt zijn hoofd in zijn handen.
Hij huilt. Op dat moment begrijp ik het. Albert is niet door de tijd gereisd. Ik ben door de tijd gereisd.
Ik ben naar het verleden gegaan. Naar de dag voordat mijn stage begon. Mijn hart bonst. Mijn gedachten exploderen.
Hoe leg ik dit aan mijn ouders uit? Hoe leg ik dit op school uit? Hoe verklaar ik mijn verdwijning? Dan besef ik plotseling dat niets ooit meer normaal zal zijn.
Albert staat op. Hij loopt langzaam naar me toe. Dan slaat hij zijn armen om me heen. Stevig.
Zeker. Hij zegt zacht: Je bent geen stagiair meer. Ik kijk naar hem. Hij zegt: In jouw wereld heb je de stage niet afgerond.
In mijn wereld is hij nog niet eens begonnen. Hij glimlacht droevig. Maar je hebt me iets laten zien dat niemand anders heeft gezien. Hij legt zijn hand op mijn schouder.
Ik neem je in dienst, zegt hij. Als assistent. Ik haal diep adem. Ik weet niet wat morgen brengt.
Ik weet niet hoe ik dit moet uitleggen. Maar ik weet één ding: mijn leven is voor altijd veranderd. En het begon allemaal met een brief.
